เช็กให้ชัวร์ บ้านคุณเหมาะกับหลังคาโซลาร์เซลล์หรือไม่

สำหรับเจ้าของบ้านที่กำลังมองหาทางเลือกใหม่ ๆ ในการประหยัดค่าใช้จ่ายภายในบ้าน การเปลี่ยนมาพึ่งพาพลังงานสะอาดถือเป็นหนึ่งในไอเดียที่คุ้มค่าระยะยาว และการติดตั้งหลังคาโซลาร์เซลล์ก็กลายเป็นทางเลือกอันดับต้น ๆ ที่หลายคนให้ความสนใจ เพราะสามารถเปลี่ยนแสงแดดธรรมชาติให้กลายเป็นพลังงานไฟฟ้ามาช่วยสลัดบิลค่าไฟให้ลดลงได้

อย่างไรก็ตาม ก่อนที่จะตัดสินใจวางแผนติดตั้ง สิ่งสำคัญที่สุดคือการประเมินความพร้อมของโครงสร้างบ้านตนเอง เพราะไม่ใช่หลังคาบ้านทุกแบบหรือทุกสภาพจะสามารถรองรับการติดตั้งได้อย่างมีประสิทธิภาพและปลอดภัย เซฟไทยจะชวนทุกคนมาเช็กให้ชัวร์ว่า บ้านของคุณพร้อมสำหรับทางเลือกใหม่อย่างหลังคาโซลาร์เซลล์แล้วหรือยัง?

ประโยชน์ของการเปลี่ยนมาใช้หลังคาโซลาร์เซลล์

การเลือกปรับเปลี่ยนมาเป็นหลังคาโซลาร์เซลล์นั้นไม่ได้ให้ผลลัพธ์ที่ดีแค่ตัวเจ้าของบ้านในการบริหารค่าใช้จ่ายเท่านั้น แต่ยังส่งผลเชิงบวกเป็นวงกว้างไปถึงระดับสังคมและโลกของเรา โดยสามารถแบ่งประโยชน์ออกเป็นด้านต่าง ๆ ได้ดังนี้

• ลดภาระค่าไฟฟ้า

การติดตั้งหลังคาโซลาร์เซลล์เป็นทางเลือกในการลดค่าไฟในแต่ละเดือนได้อย่างเห็นได้ชัด โดยเฉพาะในกรณีที่ติดตั้งเพื่อผลิตกระแสไฟฟ้าไว้ใช้เองภายในอาคาร

• สร้างรายได้เสริม

หากระบบผลิตไฟฟ้าได้เกินความต้องการ เจ้าของบ้านสามารถสร้างรายได้พิเศษจากการขายไฟคืนให้กับการไฟฟ้า

• ช่วยให้บ้านเย็นขึ้น

แผงโซลาร์เซลล์ที่เรียงตัวอยู่บนหลังคาจะทำหน้าที่เสมือนร่มเงา ช่วยบังแสงแดดที่ตกกระทบหลังคาโดยตรง จึงช่วยลดความร้อนสะสมที่จะเข้าสู่ตัวบ้านได้อีกทางหนึ่ง

• ลดมลภาวะและโลกร้อน

พลังงานแสงอาทิตย์เป็นพลังงานสะอาดที่ไม่มีกระบวนการปล่อยมลพิษ จึงช่วยลดปัญหาก๊าซเรือนกระจกได้อย่างยั่งยืน

• สร้างความมั่นคงทางพลังงาน

หลังคาโซลาร์เซลล์ช่วยลดการใช้เชื้อเพลิงฟอสซิลในการผลิตไฟฟ้า ช่วยให้ประเทศประหยัดงบประมาณ และชะลอการสร้างโรงไฟฟ้าใหม่ ซึ่งช่วยลดความขัดแย้งทางสังคมในการแย่งชิงทรัพยากร

• เพิ่มประสิทธิภาพระบบไฟฟ้า

กระแสไฟฟ้าจากหลังคาโซลาร์เซลล์ช่วยลดความต้องการใช้ไฟฟ้ากระแสหลักในช่วงเวลาที่มีคนใช้ไฟพร้อมกันเยอะ ๆ หรือ Peak Cut รวมถึงช่วยลดการสูญเสียพลังงานในระบบสายส่งไฟฟ้าของการไฟฟ้าอีกด้วย

6 ปัจจัยสำคัญที่ต้องเช็กความพร้อมก่อนติดตั้งหลังคาโซลาร์เซลล์

เพื่อให้หลังคาโซลาร์เซลล์ทำงานได้เต็มประสิทธิภาพสูงสุดและไม่ก่อให้เกิดอันตรายต่อโครงสร้างบ้านในระยะยาว เจ้าของบ้านควรวิเคราะห์ปัจจัยหลัก 6 ด้านนี้อย่างละเอียด

1. วัสดุของหลังคา

ในความเป็นจริงแล้ว แผงโซลาร์เซลล์สามารถติดตั้งได้กับวัสดุหลังคาเกือบทุกประเภท ไม่ว่าจะเป็นกระเบื้องคอนกรีต เมทัลชีท ซีเมนต์ โลหะ ไม้ ไวนิล หรือหินชนวน แต่ละวัสดุมีเทคนิคการยึดเกาะที่ต่างกัน เช่น

• หลังคาเมทัลชีท ได้รับความนิยมสูงเนื่องจากน้ำหนักเบา แข็งแรง และสามารถใช้อุปกรณ์ล็อกเฉพาะยึดแผงได้โดยไม่ต้องเจาะหลังคา ลดความเสี่ยงเรื่องน้ำรั่วซึม
• หลังคากระเบื้องซีแพค (แผ่นเรียบ) และกระเบื้องคอนกรีต มีความแข็งแรงสูง สามารถใช้ขายึดเฉพาะโดยไม่จำเป็นต้องเจาะกระเบื้องโดยตรง
• หลังคากระเบื้องลอนคู่ มีลักษณะแผ่นบางและเนื้อกรอบ จำเป็นต้องใช้ขาเหล็กหรือโครงสร้างเสริมในการยึดเกาะ และต้องใช้ช่างที่มีความระมัดระวังสูง นอกจากนี้ ควรให้ผู้เชี่ยวชาญประเมินความเสี่ยงก่อนติดตั้ง

2. อายุและการรับน้ำหนักของหลังคา

• อายุการใช้งาน

เนื่องจากแผงโซลาร์เซลล์มีอายุการใช้งานยาวนานประมาณ 25 ปี หากหลังคามีอายุการใช้งานมานานหรือมากกว่า 25 ปี ควรให้วิศวกรเข้าตรวจสอบสภาพเพื่อทำการปรับปรุงหรือเปลี่ยนผืนหลังคาก่อนติดตั้ง เพื่อป้องกันปัญหาหลังคาพังชำรุดในภายหลัง ซึ่งจะทำให้มีค่าใช้จ่ายในการรื้อถอนและติดตั้งระบบโซลาร์เซลล์ใหม่ที่สูงมาก

• การรับน้ำหนัก

ตัวแผงโซลาร์เซลล์มีน้ำหนักเฉลี่ยประมาณ 18 กิโลกรัม (ประมาณ 15-23 กิโลกรัม) เมื่อติดตั้งรวมกันหลายสิบแผงจะเพิ่มน้ำหนักแก่หลังคาเฉลี่ย 272-381 กิโลกรัม ดังนั้น โครงสร้างหลังคาที่ดีต้องมีความสามารถในการรองรับน้ำหนักได้อย่างน้อย 50 กิโลกรัมต่อตารางเมตร

3. ทิศทางของหลังคา

ทิศทางที่หลังคาหันไปมีผลโดยตรงต่อปริมาณกระแสไฟฟ้าที่ผลิตได้ ในประเทศไทย ทิศใต้ คือทิศที่ดีที่สุดเพราะสามารถรับแสงแดดได้ยาวนานเกือบตลอดทั้งวัน รองลงมาคือ ทิศตะวันออกและทิศตะวันตก ที่ยังคงสามารถผลิตกระแสไฟฟ้าได้เพียงพอต่อความต้องการ ส่วนทิศเหนือเป็นทิศที่ไม่แนะนำเนื่องจากได้รับแสงแดดน้อยที่สุด

4. ขนาดและรูปร่างของหลังคา

ยิ่งหลังคามีพื้นที่กว้างมากเท่าไหร่ ก็ยิ่งเอื้อต่อการจัดวางแผงโซลาร์เซลล์ได้ง่ายขึ้น โดยรูปร่างหลังคาที่เหมาะสมที่สุดคือ รูปทรงสี่เหลี่ยมจัตุรัส เนื่องจากบริหารจัดการพื้นที่ได้เต็มเม็ดเต็มหน่วย ทั้งนี้ ในการติดตั้งจริงจะต้องมีการเว้นพื้นที่ว่างไว้ประมาณ 20% ของพื้นที่หลังคา เพื่อเป็นทางเดินให้ช่างสามารถปีนขึ้นไปตรวจสอบ ซ่อมบำรุง หรือทำความสะอาดแผงในอนาคต

5. องศาความลาดเอียงของหลังคา

มุมเอียงของหลังคามีผลต่อการทำมุมตกกระทบของแสงอาทิตย์ โดยทั่วไปองศาที่เหมาะสมที่สุดสำหรับประเทศไทยจะอยู่ที่มุมเอียงระหว่าง 15-40 องศา (หรือบางสเปกอาจยืดหยุ่นได้ถึง 30-45 องศา) แต่สำหรับหลังคาที่มีลักษณะแบนราบ (Flat Roof) ช่างก็สามารถสร้างโครงเหล็กเสริมเพื่อปรับยกแผงโซลาร์เซลล์ให้อยู่ในองศาที่รับแดดได้ดีที่สุดได้เช่นกัน

6. แสงและเงาบดบัง

ประสิทธิภาพของแผงโซลาร์เซลล์จะลดลงทันทีหากมีร่มเงามาตกกระทบบดบังแผง แม้ว่าพื้นที่นั้นจะได้รับแสงดีในเวลาอื่นก็ตาม เจ้าของบ้านจึงต้องสำรวจรอบ ๆ บริเวณว่ามีต้นไม้ใหญ่ สิ่งก่อสร้าง หรืออาคารสูงข้างเคียงที่จะทอดเงาลงมาบังหลังคาในช่วงเวลาสำคัญของวันหรือไม่ หากมีต้นไม้ใหญ่อาจจำเป็นต้องตัดแต่งกิ่งไม้เพื่อเปิดทางให้แสงแดดส่องได้อย่างเต็มที่

หลังคาแบบไหนเหมาะกับการติดตั้งหลังคาโซลาร์เซลล์?

หากพิจารณารูปทรงสถาปัตยกรรมของตัวบ้านในปัจจุบัน มี 4 รูปทรงหลังคายอดนิยมที่เอื้อและเหมาะสมต่อการเป็น หลังคาโซลาร์เซลล์ ดังนี้

1. หลังคาบ้านทรงแบน หรือดาดฟ้าซีเมนต์

หลังคาบ้านทรงแบน หรือดาดฟ้าซีเมนต์ พบได้บ่อยในบ้านสไตล์โมเดิร์น ข้อดีคือเป็นพื้นราบทำให้ช่างทำงานและซ่อมบำรุงได้สะดวก ปลอดภัย การติดตั้งจะใช้การต่อโครงเหล็กรองรับแผงเพื่อตั้งองศาเอียงให้รับแดดได้ดีที่สุด แต่มีข้อควรระวัง คือควรทำฐานปูนขึ้นมายึดเกาะ ไม่ควรเจาะยึดกับพื้นดาดฟ้าตรง ๆ เพื่อป้องกันปัญหาน้ำรั่วซึมเข้าสู่อาคาร

2. หลังคาบ้านทรงจั่ว

หลังคาบ้านทรงจั่ว เป็นทรงมาตรฐานรูปสามเหลี่ยมลาดเอียงออกสองด้าน หลังคาประเภทนี้มีความแข็งแรงสูงและมีพื้นที่กว้างขวางเนื่องจากรวมส่วนปลายที่สูงขึ้นมาด้วย ทำให้จัดวางแผงโซลาร์เซลล์ได้ง่ายและมั่นคง

3. หลังคาบ้านทรงเพิงแหงน

หลังคาบ้านทรงเพิงแหงน เป็นหลังคาโมเดิร์นมินิมอลที่มีลักษณะเรียบเอียงไปด้านเดียว ซึ่งมีการยกปลายด้านหนึ่งขึ้นช่วยให้ทนต่อแรงลมได้ดี และหากทิศทางการเอียงของหลังคาถูกออกแบบมาให้หันหน้ารับแสงแดดได้อย่างถูกต้อง ก็จะสามารถรับแสงอาทิตย์ได้เป็นอย่างดี

4. หลังคาบ้านทรงปั้นหยา

หลังคาบ้านทรงปั้นหยา เป็นหลังคาที่มีมุมลาดเอียงครอบคลุมทิศทางรอบบ้าน ยอดบนพิงเข้าหากันคล้ายสามเหลี่ยมตั้งโต๊ะ หลังคาทรงนี้มีข้อดีเด่นชัดกว่าทรงจั่วตรงที่ลาดเอียงรับแสงได้หลายทิศทาง ทำให้สามารถเลือกติดตั้งแผงโซลาร์เซลล์ในฝั่งที่รับแสงแดดได้ดีที่สุดตลอดวัน

การติดตั้งหลังคาโซลาร์เซลล์เป็นทางเลือกประหยัดค่าไฟที่คุ้มค่าระยะยาว แต่เพื่อให้ใช้งานได้อย่างปลอดภัยและเต็มประสิทธิภาพ เจ้าของบ้านควรเช็กความพร้อมของหลังคาให้ชัวร์ และเลือกใช้บริการจากบริษัทผู้เชี่ยวชาญเพื่อความมั่นใจตลอดอายุการใช้งาน

ที่มา:
https://sorarus.com/type-of-rooftop-for-solar-cell/
https://www.asolar.co.th/18174706/เช็คให้ชัวร์-หลังคาของคุณเหมาะกับการติดโซล่าเซลล์-หรือไม่
https://eversun.co.th/content/best-roofs-for-solar-installation/
https://www.decra.com/blog/what-is-the-best-type-of-roof-for-solar-panels
https://np-eqp.co.th/which-kind-of-roofs-are-suitable-for-solar-panels-installation/